Doğa bir matematikçi edasıyla, İrlanda kıyılarında kayaların simetrisinden oluşan bir mağara yarattı.

  Doğanın simetrisi, bizim için çiçeklerde, böceklerde ve örneğin bir kaplanın yüzünde kanıtlanan bir varsayımdır. Oysa jeolojide bu simetriye nadiren rastlanır ve gerçekleşmesine de mucize gözüyle bakılır. Devlerin Geçidi (Giant’s Causeway) ise doğa, matematik dehasını şaşılacak bir güzellikte sergiler: Bir avuç dolusu altıgen kalem gibi destelenmiş on binlerce çok kenarlı sütun…giants-causeway-18

Uzaktan bakıldığında burası County Antrim’in o büyüleyici sahillerinin bir başka bölümü gibi gözükür. Ancak gözünüzün aniden ekose desenli tuhaf bir buruna takılması için fazla zaman gerekmeyecektir. Bu burun uçurumun tabanından başlar ve dev, kabaca yapılmış bir gemi kızağı gibi yumuşak bir eğimle denize kadar iner.Bir anlığına insanın kafasını karıştırır. Sanki karşınızda video oyunları için bilgisayar grafiğiyle üretilmiş manzaralardan biri duruyor gibidir. Oysa bu olağanüstü jeolojik ucubenin 60 milyon geriye kadar giden bir öyküsü vardır.

734a4w3           Bir zamanlar birbirine bitişik olan Kuzey Amerika ve Avrupa kıtalarıbu dönemde ayrılmaya başladı. Bu iki kıta arasında Atlantik Okyanus’u açıldı ve okyanus zeminindeki bir merkezi volkanik çatlak nedeniyle de yavaş yavaş genişledi. Sayısız aktif volkanıyla İzlanda, bugün bu çatlak üzerinde duruyor. İrlanda ve İskoçya’daki lav bölgeleri de kıtalar kendi yolunda yavaş yavaş ilerlerken, yine bu çatlak üzerinde ortaya çıktı.1453736338ff25e154c8b

  County Antrim içinde ilerleyen lavlar, Avrupa’nın en büyük lav platosunu yarattı. Lav’ların bazalt içeriği ise alışılmadık derecede dirençliydi; katılaşırken bir yandan da büzüldü, ancak bu büzüşmeye neden olan güçler o denli düzenli bir dağılıma sahipti ki, neredeyse geometrik bir kesinlikle oluşum çatlamaya başladı. Aynı süreci, bir su birikintisinin dibindeki kalın çamur tabakasının güneş altında kuruması sırasında da izlemek mümkündür.giants-causeway-26-533x400

  Devler Geçidi’ndeki bazalt sütunların ortalama çapı 46 cm ; yükseklikleri ise 1 ile 2 m arasında değişiyor. Geçit ise en geniş noktasında 180 m; denize doğru 150 m uzanıyor ve yaklaşık 40 sütundan ibaret.60658404wd1

  Aradan geçen binlerce yıl içinde, Buzul Çağı’nda buzulların neden olduğu erozyon ve Atlantik’in acımasız darbeleri Devler Geçidi’ne bugğn gördüğümüz şeklini vermiştir. Her bir bazalt sütun aslında yaklaşık 36 cm uzunluğunda bir dizi segmentten oluşuyor. Bugün artık birbirine kaynamış durumda olan bu segmentler arasındaki ayrım çizgilerinden kırpılmış. Geçide bugünkü step havasını veren de bu.devler-gecidi-manzara

  Devler Geçidi, bu küçük kıyı şeridindeki bazalt oluşumlar içinde en ünlüsü, ancak geçidin arkasındaki uçurumlarda ve komşu koylarda başkaları da bulunur. Yıllar içinde bunlara da görünümlerine uygun isimler verilmiş.Örneğin, bir sonraki koy Port Naffer’in uçurumlu cephesine gömülü kule sütunlar grubunun ismi Org. Amfiteatr ise olağanüstü bir sütunlar demetiyle çevrili bir başka koya verilen isim. Diğer dikkat çekici oluşumlar ise Devin Çömlek Kapağı, Dilek Kürsüsü, Kral ve Soyluları ve Tabut.b4662b6d027ac09b2c71ab26987905a5

   BİR DEVİN AŞKI

  Benzer bazalt sütunlara İskoçya’nın batı sahilleri açıklarında yaklaşık 120 km boyunca kuzeye uzanan Sfaffa Adası’nda, özellikle Fingal Mağarası’nda da rastlamak mümkün. Devler Geçidi, sanki İrlanda’dan Staffa adasına kadar deniz altından uzanıyormuş izlenimi veriyor ve ismine de yansıyan efsanenin nedeni de zaten bu etkileyici izlenim.

  fingal-magarasii-,devlerin-aski  Burada bahsi geçen dev, İrlanda halk efsanesinin büyük kahramanı Finn MacCool (ya da Fionn MacCumhail), Fianna ismiyle bilinen savaşçı grubunun lideri. Efsaneler, Finn MacCool’un aç kurtlarınkini andıran iştahından, gözü pekliğinden, sınırsız cesaretinden ve avcılıktaki inanılmaz ustalığından söz eder.Giants-Causeway

  Finn MacCool’un böylesi bir geçit inşa etmesinin nedenlerinden biri olarak anlatılan öykü ise büyük bir aşk öyküsü. Kuru bir yürüyüş yolu yapabilmek için denize birbiri ardı sıra bu sütunları çakmasının nedeni, Staffa’da yaşayan sevgilisinin onu ziyaret etmek için İrlanda’ya gelirken ayaklarını ıslatmadan yürüyebilmesi.

  BİR BAŞKA EFSANE

156005c5baf40ff51a327f1c34f2975b_1265125611  Efsaneye göre İrlanda’nın kuzey sahillerinde Finn MacCool adında bir dev yaşıyormuş.Karşı kıyı İskoçya’da yaşayan Benandonner adlı dev, Finn’in en ezeli rakibiymiş. Finn bir gün kimin en iyi olduğuna karar vermek için Benandonner’i İrlanda’ya davet etmeye karar vermiş, ancak devleri denizin karşısına geçirecek kadar büyük bir gemi bulunmamaktaymış. Bunun üzerine Finn çok büyük kayalardan denize bir geçit yapmış. Fakat geçidi kullanarak gelen Benandonner’i gören Finn, rakibinin tahmin ettiğinden daha büyük ve kuvvetli olduğunu farkedince korkarak evine kaçmış ve her akıllı adam gibi karısına akıl danışmış. Karısı alelacele büyük bir beşik yapmış ve Finn’i bir bebek gibi giydirip beşiğe yatırmış. Bir süre sonra Benandonner evlerine gelmiş ve Finn’in nerde olduğunu sormuş. Kadın Finn’in birazdan geleceğini söyleyerek İskoç devi çaya davet etmiş, ama sessiz olmasını bebeği uyandırmaması söylemiş. Devasa bebeği gören Benandonner, eğer oğlu böyleyse ben babasını görmek istemiyorum diyerek arkasına bile bakmadan kaçmış, giderken de geçidi yıkmış. Efsaneye göre şimdiki ‘Devler Geçidi’ o geçitten geriye kalanlarmış.

  Bundan çıkarılacak önemli iki kıssadan hisse var arkadaşlar.Birincisi ‘ Ahh ne erkekler varmış be. Sevgilisinin ayakları ıslanmasın diye koca taşları taşımış. Bir de bizimkilere bak.’ İkincisi de ‘ Bu kadınlar var ya bu kadınlar. Cin cin. Şeytana pabucunu ters giydirir.Baksana koskoca devi bile kandırmış. Yanmışız biz oğlum.’ Umarım beğenmişsinizdir.

KAYNAKÇA: Dünya Harikalarını Keşfedin, Reader’s Digest Seçkisi.

Reklamlar